Một thực trạng rất phổ biến ở người lớn tuổi là cứ thấy đau mỏi gối, đau lưng thì ngay lập tức nghĩ rằng mình bị “loãng xương” và tự ý mua canxi về uống. Thực tế, Thoái hóa khớp và Loãng xương là hai bệnh lý hoàn toàn khác biệt, mặc dù cả hai đều có thể gây đau nhức và làm suy giảm khả năng vận động.

Việc nhầm lẫn giữa bản chất của hai căn bệnh này thường dẫn đến tình trạng điều trị sai hướng, gây tốn kém chi phí, mất thời gian vàng điều trị mà bệnh thì ngày càng trở nặng.

1. Thoái hóa khớp: Bệnh lý của mô sụn

Thoái hóa khớp xảy ra khi lớp sụn bảo vệ ở hai đầu xương bị bào mòn dần theo thời gian. Mất đi lớp sụn đệm êm ái, các đầu xương sẽ cọ xát trực tiếp vào nhau mỗi khi bạn di chuyển, gây ra tình trạng viêm sưng và đau đớn.

Dấu hiệu nhận biết đặc trưng:

• Đau tập trung tại các khớp phải chịu lực lớn của cơ thể (khớp gối, khớp háng, cột sống cổ, thắt lưng).
• Đau tăng lên khi vận động, đi lại, leo cầu thang và giảm đi khi nghỉ ngơi.
• Cảm giác cứng khớp vào buổi sáng lúc mới ngủ dậy (tình trạng này thường kéo dài dưới 30 phút).
• Khớp phát ra tiếng lạo xạo, lục cục mỗi khi cử động gập duỗi.

2. Loãng xương: “Kẻ cắp thầm lặng” của hệ xương

Trong khi thoái hóa là vấn đề của lớp sụn ở bề mặt khớp, thì loãng xương lại là sự suy giảm mật độ và cấu trúc ở bên trong thân xương. Xương trở nên xốp, giòn và cực kỳ dễ gãy.

Dấu hiệu nhận biết đặc trưng:

• Loãng xương được mệnh danh là “kẻ cắp thầm lặng” vì nó tiến triển âm thầm và gần như không gây đau đớn rõ rệt ở những giai đoạn đầu.
• Bệnh thường chỉ được phát hiện tình cờ khi người bệnh bị gãy xương (như gãy cổ xương đùi, xẹp đốt sống, gãy xương cổ tay) sau một cú ngã hoặc một va chạm rất nhẹ.
• Ở giai đoạn muộn, bệnh nhân có thể bị gù lưng, giảm chiều cao và đau nhức ê ẩm dọc các xương dài.

Tại sao việc hiểu đúng lại vô cùng quan trọng?

Sự khác biệt về bản chất bệnh lý đòi hỏi hai hướng điều trị hoàn toàn khác nhau. Việc bạn nỗ lực uống thật nhiều sữa hay bổ sung canxi (chỉ có tác dụng với xương) sẽ không thể giúp mọc lại lớp sụn gối đã bị mòn (thoái hóa). Ngược lại, việc tiêm chất nhờn hay huyết tương giàu tiểu cầu (PRP) vào khớp gối cũng không thể làm tăng mật độ xương cho một bệnh nhân đang bị loãng xương toàn thân.

Do đó, nếu bạn hoặc người thân đang thường xuyên bị đau khớp, đau xương hoặc cảm thấy việc đi lại ngày càng khó khăn, việc đầu tiên cần làm là chủ động đi thăm khám chuyên khoa. Bác sĩ sẽ chỉ định đo loãng xương (DEXA) hoặc chụp X-quang/MRI khớp để xác định chính xác nguyên nhân, từ đó đưa ra phác đồ điều trị trúng đích nhất.